هموروئید (بواسیر) چیست و چرا جراحی انجام می‌شود؟

هموروئید به تورم و گشاد شدن عروق ناحیه مقعد و انتهای رکتوم گفته می‌شود. این بیماری ممکن است باعث علائمی مانند درد، خونریزی، خارش، تورم یا بیرون‌زدگی بافت هموروئیدی شود.

در مواردی که هموروئید پیشرفته باشد یا درمان‌های دارویی، تغییر سبک زندگی و روش‌های سرپایی مؤثر نباشند، پزشک متخصص ممکن است جراحی برداشتن هموروئید را توصیه کند.

مهم‌ترین دلایل جراحی هموروئید

• هموروئید درجه ۳ و ۴
• خونریزی مکرر از مقعد
• درد شدید و مداوم
• بیرون‌زدگی دائمی بافت هموروئیدی
• عدم پاسخ به درمان‌های دارویی

مراقبت‌های فوری پس از جراحی هموروئید در بیمارستان

پس از انجام عمل جراحی، بیمار مدتی در بخش ریکاوری و سپس در بخش بستری تحت نظر قرار می‌گیرد. در این مدت، تیم درمانی اقدامات زیر را انجام می‌دهد:

کنترل درد

پس از جراحی، برای کاهش درد از داروهای مسکن تزریقی یا خوراکی طبق دستور پزشک استفاده می‌شود.

بررسی محل جراحی

کادر درمانی به‌طور منظم پانسمان و ناحیه عمل را بررسی می‌کنند تا از عدم وجود خونریزی غیرطبیعی یا عوارض احتمالی اطمینان حاصل شود.

آموزش وضعیت صحیح نشستن

در ساعات اولیه پس از جراحی، نشستن ممکن است دشوار باشد. به همین دلیل به بیمار آموزش داده می‌شود که چگونه با استفاده از بالشتک‌های مخصوص (بالشتک دوناتی یا حلقه‌ای) فشار روی ناحیه جراحی را کاهش دهد.

رژیم غذایی بعد از عمل بواسیر

یکی از مهم‌ترین عوامل در روند بهبودی پس از جراحی هموروئید، رعایت رژیم غذایی مناسب است. بسیاری از بیماران نگران اجابت مزاج پس از عمل هستند، اما با رعایت رژیم مناسب می‌توان این مرحله را با حداقل درد و ناراحتی پشت سر گذاشت.

مصرف فیبر

افزایش مصرف مواد غذایی حاوی فیبر به نرم شدن مدفوع و کاهش فشار هنگام دفع کمک می‌کند.

مواد غذایی توصیه‌شده:

• گلابی
• آلو
• انجیر
• سبزیجات تازه
• نان‌های سبوس‌دار
• حبوبات

مصرف مایعات کافی

نوشیدن ۸ تا ۱۰ لیوان آب در روز ضروری است. کمبود آب در بدن باعث سفت شدن مدفوع و افزایش درد هنگام دفع می‌شود.

مصرف ملین‌ها

در صورت تجویز پزشک، ممکن است از ملین‌ها یا نرم‌کننده‌های مدفوع مانند موارد زیر استفاده شود:

• پسیلیوم
• لاکتولوز

این داروها باعث نرم شدن مدفوع و جلوگیری از یبوست می‌شوند. از مصرف خودسرانه داروهای ضد اسهال یا ملین‌های قوی خودداری کنید.

مراقبت‌های بهداشتی در منزل بعد از جراحی هموروئید

رعایت بهداشت ناحیه عمل نقش مهمی در جلوگیری از عفونت و کاهش درد دارد.

نشستن در لگن آب گرم (Sitz Bath)

یکی از مؤثرترین روش‌ها برای کاهش درد، التهاب و اسپاسم عضلات مقعد، نشستن در آب گرم است.

روش انجام:

• روزانه ۲ تا ۳ بار
• هر بار ۱۵ تا ۲۰ دقیقه
• در تشت یا لگن آب گرم
• بدون افزودن صابون یا مواد شوینده

این روش باعث افزایش جریان خون، کاهش التهاب و تسریع ترمیم زخم می‌شود.

شستشوی ناحیه جراحی

پس از هر بار اجابت مزاج:

• ناحیه مقعد را با آب ولرم شستشو دهید.
• با حوله نرم یا دستمال بدون عطر به‌آرامی خشک کنید.
• به جای کشیدن دستمال، آن را به‌آرامی روی ناحیه قرار دهید تا رطوبت جذب شود.

مراقبت از پانسمان

اگر پزشک برای شما پانسمان تجویز کرده است:

• آن را طبق دستور تعویض کنید.
• مشاهده مقدار کمی ترشح خونی یا مخاطی در روزهای اول طبیعی است.
• در صورت افزایش ترشحات یا بوی نامطبوع، با پزشک تماس بگیرید.

فعالیت‌های فیزیکی بعد از عمل هموروئید

رعایت محدودیت‌های حرکتی در روزهای اول پس از جراحی اهمیت زیادی دارد.

از زور زدن هنگام اجابت مزاج خودداری کنید

فشار آوردن هنگام دفع می‌تواند باعث درد شدید، خونریزی یا آسیب به محل جراحی شود.

پیاده‌روی سبک

پیاده‌روی کوتاه در منزل می‌تواند به:

• بهبود گردش خون
• کاهش خطر لخته شدن خون
• پیشگیری از یبوست

کمک کند.

فعالیت‌هایی که باید محدود شوند

حداقل تا ۲ هفته بعد از جراحی از انجام فعالیت‌های زیر خودداری کنید:

• بلند کردن اجسام سنگین (بیش از ۲ کیلوگرم)
• دوچرخه‌سواری
• موتورسواری
• ورزش‌های سنگین
• فعالیت‌هایی که باعث فشار به ناحیه مقعد می‌شوند

نحوه صحیح نشستن بعد از عمل

برای کاهش فشار روی محل جراحی می‌توانید از بالشتک‌های دوناتی شکل (U یا O شکل) استفاده کنید. این بالشتک‌ها باعث می‌شوند وزن بدن به ناحیه اطراف منتقل شده و فشار مستقیم به محل جراحی وارد نشود.

علائم هشدار بعد از جراحی هموروئید

اگرچه درد و ناراحتی خفیف پس از عمل طبیعی است، اما در صورت مشاهده علائم زیر باید سریعاً به پزشک یا مرکز درمانی مراجعه کنید:

خونریزی شدید

خونریزی به حدی که پانسمان سریعاً خیس شود یا خونریزی روشن و مداوم وجود داشته باشد.

تب و لرز

دمای بدن بیش از ۳۸ درجه سانتی‌گراد.

احتباس ادراری

ناتوانی در دفع ادرار طی ۶ تا ۸ ساعت پس از جراحی.

درد شدید و غیرقابل تحمل

دردی که با داروهای مسکن تجویزشده کنترل نشود.

ترشحات چرکی

خروج ترشحات بدبو یا زرد و سبز از محل جراحی.

یک باور نادرست درباره جراحی بواسیر

یکی از باورهای اشتباه این است که:

«بعد از عمل بواسیر دیگر نیازی به رعایت رژیم غذایی نیست.»

این تصور کاملاً نادرست است. جراحی فقط ضایعه فعلی را درمان می‌کند، اما اگر سبک زندگی و رژیم غذایی اصلاح نشود، احتمال عود هموروئید وجود دارد.

برای پیشگیری از بازگشت بیماری:

• مصرف فیبر را افزایش دهید
• مایعات کافی بنوشید
• فعالیت بدنی منظم داشته باشید
• از نشستن طولانی‌مدت خودداری کنید

جمع‌بندی

مراقبت‌های بعد از جراحی هموروئید نقش بسیار مهمی در کاهش درد، جلوگیری از عوارض و تسریع روند بهبودی دارند. رعایت رژیم غذایی مناسب، مصرف مایعات کافی، حفظ بهداشت ناحیه جراحی، استفاده از لگن آب گرم و محدود کردن فعالیت‌های سنگین از مهم‌ترین اقدامات در دوران نقاهت هستند.

در صورت بروز هرگونه علامت غیرطبیعی یا نگرانی درباره روند بهبودی، بهتر است با پزشک یا مرکز درمانی مشورت کنید.

جراحی هموروئید در بیمارستان تخصصی عسکریه

در بیمارستان تخصصی عسکریه، جراحی هموروئید توسط جراحان مجرب و با استفاده از روش‌های استاندارد و تجهیزات پیشرفته انجام می‌شود. تیم درمانی این مرکز تلاش می‌کند با ارائه مراقبت‌های دقیق قبل و بعد از جراحی، تجربه درمانی ایمن و موفقی برای بیماران فراهم کند.

در صورت نیاز به مشاوره یا دریافت اطلاعات بیشتر درباره درمان و جراحی بواسیر می‌توانید با بخش جراحی بیمارستان تماس بگیرید.